Deze studenten zijn op weg naar een referendum over jouw privacy

Een groep Amsterdamse studenten probeert genoeg handtekeningen te verzamelen om een raadgevend referendum aan te vragen rondom de zogenaamde sleepwet, die ervoor zorgt dat zowel de Algemene- als de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD en MIVD) meer bevoegdheden krijgen op het gebied van informatie verzamelen. Het lukte de studenten al snel om de 10.000 vereiste handtekeningen op te halen die nodig zijn om beoordeeld te worden door de kiesraad. Nu staat de groep voor de grootste uitdaging: het binnenhalen van 300.000 handtekeningen vóór 16 oktober. Gaat dat lukken? BIG sprak met Tijn de Vos, een van de initiatiefnemers.

Hoe gaat het met de petitie?

“We zitten op 45.000 handtekeningen, nog vijf weken tot de deadline. Het is spannend, 300.000 is ontzettend veel.” De vijf doen hard hun best, tussen hun colleges door. “We gaan nu zoveel mogelijk campagnevoeren, zoveel mogelijk informatie naar buiten brengen en contact met de media zoeken. Ook spreken we met vrijwilligers en delen we promotiemateriaal uit.”

Het initiatief kan al rekenen op veel steun. Vandaag sprak Amnesty International haar steun uit, eerder deden verschillende beroepsverenigingen dit al. Vanuit de politiek worden zij gesteund door de piratenpartij en Forum voor Democratie. “Andere politieke partijen zijn soms wat terughoudender.”

Wat houdt de sleepwet precies in?

De sleepwet geeft de MIVD en de AIVD meer bevoegdheden. Zo kunnen zij:

– (Online) communicatie van een hele wijk afluisteren wanneer er een verdacht persoon in de wijk woont

– Een geheime DNA-databank aanleggen waar iedereen in terecht kan komen

– Alle geautomatiseerde apparaten hacken

– Verzamelde (ruwe) data met buitenlandse inlichtingendiensten delen

Meer informatie? Kijk op www.sleepwet.nl

Waarom is het zo belangrijk dat over deze wet een referendum wordt georganiseerd?

“Ten eerste is privacy een fundamenteel mensenrecht. De schending van privacy benadeelt de bevolking en een publieke discussie daarover is belangrijk. Het is een fundamenteel onderdeel van een democratie. We denken ook dat het relevant is voor iedereen, het is geen links of rechts debat. Zowel links als rechts is geïnteresseerd in wat wij doen, iedereen praat mee.”

De AIVD noemt de wet noodzakelijk, omdat de oude wet van voor de digitale revolutie stamt en daarom verouderd zou zijn. Wat vind je daarvan?

“Daar kan ik me ook in vinden, de oude wet komt uit 2002 en sindsdien zijn er veel ontwikkelingen. De mate waarin de wet nu wordt aangepast geef de AIVD alleen te veel bevoegdheden. We gaan daarin veel verder dan andere landen. Als andere landen dit niet nodig vinden, waarom Nederland dan wel?”

Vlnr: Tijn de Vos (20), Luca van der Kamp (22), Nina Boelsums (21), Marlou Gijzen (23), Joran van Apeldoorn (23) Annelene Schulze

Volgens De Vos moet er eerst gekeken worden of de wet werkt voordat deze wordt doorgevoerd. Tot nu toe is nog niet bewezen dat de wet helpt bij het opsporen van terrorisme. “In Groot-Brittannië werd ook zo’n wet ingevoerd, en daar bleek later uit onderzoek dat het door de overvloed aan informatie niet mogelijk was om terroristen te vinden. Het was letterlijk zoeken naar naald in een hooiberg.”

De wet is al aangenomen door de eerste kamer. Hoe groot acht je de kans dat er nog echt iets met een eventuele positieve uitslag van het referendum wordt gedaan?

“Ik denk zeker dat er iets mee wordt gedaan. Daarnaast worden er door andere partijen al juridische stappen ondernomen, omdat wet ingaat tegen Europese grondrechten.”

De Vos doelt hiermee op de organisatie ‘The Public Interest Litigation Project’ (PILP), die als hoofd van een coalitie van twaalf organisaties overweegt naar de rechter te stappen.

Wil je meer weten of de petitie ondertekenen? Klik hier

Wat vind jij van dit verhaal? Heb je een toevoeging of een ander perspectief? Laat het weten in de comments. Inhoudelijk sterke reacties kunnen we (na toestemming van jou) meenemen in het artikel.